Serbest meslek makbuzu (e-SMM) nasıl kesilir?

Vergi Usul Kanunu 509 Sıra No’lu Genel Tebliğ ile serbest meslek makbuzu elektronik belgeye dönüştü: makbuz elektronik ortamda oluşturulur, müşterinin isteğine göre elektronik ya da kâğıt olarak iletilir ve elektronik ortamda saklanır. Kesmeden önce uygulamaya kayıtlı olman gerekir.

Serbest meslek makbuzu nasıl kesilir, adım adım?

1. 1

   Mali mühür veya e-imza edin

   e-SMM başvurusu ve makbuz imzalama için e-imza ya da mali mühür gerekir. Vergi levhan hazır değilse önce vergi levhası alma adımlarına bak.

2. 2

   Yöntemini seç ve başvur

   Ücretsiz GİB Portalı yöntemini seçeceksen başvuruyu GİB’in e-Belge kanalları (İnteraktif Vergi Dairesi ya da e-Arşiv/e-SMM portalı başvurusu) üzerinden elektronik imzayla yaparsın; güncel başvuru ekranını GİB’in e-Belge sitesinden kontrol et. Özel entegratör kullanacaksan GİB’e ayrıca başvurman gerekmez; GİB listesindeki bir entegratörle çalışırsın.

3. 3

   Portala ya da entegratör paneline gir

   GİB yönteminde e-Arşiv (e-SMM) Portalı’na, entegratör yönteminde firmanın paneline giriş yap. Menü adları sisteme göre değişebilir.

4. 4

   Makbuz bilgilerini doldur

   Müşterinin adı soyadı veya unvanını, adresini ve vergi mükellefiyse vergi dairesi ile VKN/TCKN’sini gir. Alınan tutarı, varsa vergi kesintisi ve KDV tutarlarını ayrı ayrı göster.

5. 5

   Onayla ve müşteriye ilet

   Makbuzu imzalayıp onayla; tarih, saat ve belge numarası sistemce verilir. Müşteri isterse elektronik olarak gönder, isterse çıktısını ver.

Serbest meslek makbuzu hesaplama nasıl yapılır?

Ödemeyi yapan; şirket, kamu idaresi, dernek, vakıf, kooperatif ya da defter tutan ticaret ve serbest meslek erbabı gibi Gelir Vergisi Kanunu’nun 94. maddesinde sayılan bir vergi sorumlusuysa ödeme sırasında gelir vergisi kesintisi (stopaj) yapar. GİB’in 2023 serbest meslek rehberinde bu kesinti genel olarak %20, GVK’nın 18. maddesi kapsamındaki işlerde (örneğin telif kazançları) %17 olarak geçer. Buna göre %20 oranında brüt 10.000 TL’lik bir ücrette 2.000 TL stopaj kesilir, sana 8.000 TL artı makbuzda gösterilen KDV ödenir. Ödemeyi yapan vergi sorumlusu değilse (örneğin bireysel müşteri) stopaj kesilmez.