SözlükEğitim

Sorumluluk sınavı nedir, kimler girer ve kalınırsa ne olur?

Lisede sorumluluk sınavının ne olduğunu, ne zaman yapıldığını ve başarısızlığın sonucunu öğrenmek.

Kısa cevap

Sorumluluk sınavı, lisede yıl sonunda bazı derslerden başarısız olduğu hâlde sınıfını “sorumlu olarak” geçen öğrencinin, o derslerin yükünü kaldırmak için girdiği sınavdır. Sınavdan en az 50 alınırsa dersin sorumluluğu kalkar. Sınavlar birinci dönemin ilk iki haftası ile ikinci dönemin ilk ve son iki haftasında, iki öğretmen ve bir gözcü öğretmenden oluşan komisyonla yapılır.

Sessiz sınıfta sınava giren birkaç lise öğrencisi
Temsili görsel, yapay zekâ ile üretildi.

Kimin için, hangi durumda

MEB’e bağlı ortaöğretim kurumlarında (lise) okuyan öğrenciler ve velileri.

Sorumluluk sınavını anlamak için önce “sorumlu geçmek” kavramını bilmek gerekir. MEB Ortaöğretim Kurumları Yönetmeliği’ne göre her dersten iki dönem puanı olan ve yılsonu başarı puanı en az 50 olan öğrenci, doğrudan geçemese bile bulunduğu sınıfta başarısız olduğu en fazla 3 dersten sorumlu olarak bir üst sınıfa geçer. Bu derslerin yükü öğrencinin üzerinde kalır ve sorumluluk sınavıyla kaldırılır.

Sorumluluk sınavına kimler girer?

  • Yıl sonunda en fazla 3 dersten başarısız olup yılsonu başarı puanıyla sorumlu olarak sınıf geçen lise öğrencileri.
  • Doğrudan sınıf geçtiği hâlde yılsonu başarı puanıyla başarılı sayılamayan bir dersten başarısız olan öğrenciler (o dersten sorumlu geçerler).
  • Ders başarısızlığı nedeniyle mezun olamayan ve sınıf tekrar etmek istemeyen 12. sınıf öğrencileri; yazılı talebini sınavdan en az 5 iş günü önce okul müdürlüğüne bildirmek şartıyla.
  • Nakil veya geçiş nedeniyle yeni okulundaki bir dersten sorumlu tutulan öğrenciler.

Sorumluluk sınavı nasıl olur?

Sınav, ders yılı içindeki yazılı ve/veya uygulamalı sınav esaslarına göre yapılır. Komisyonda iki alan öğretmeni (yoksa biri alan öğretmeni olmak üzere iki öğretmen) ve bir gözcü öğretmen bulunur. Tarihleri okul müdürlüğü belirler; sınavlar dersleri aksatmayacak şekilde hafta içine planlanır, gerekirse hafta sonu da yapılabilir. Türk dili ve edebiyatı ile yabancı dil derslerinin sorumluluk sınavları yazılı ve uygulamalı olmak üzere iki aşamalıdır.

KonuYönetmelikteki kural
Ne zaman?Birinci dönemin ilk iki haftası; ikinci dönemin ilk iki ve son iki haftası
Geçme puanıSorumluluk sınavından en az 50
Dersin yılsonu puanına etkisiDersin yılsonu puanı ile sorumluluk sınavı puanının aritmetik ortalaması o dersin yeni yılsonu puanı olur
Son sınıfta tek ders kalırsaAynı usulle takip eden hafta içinde bir sınav daha yapılır
İtirazSınav sonuçlarına itiraz, yönetmeliğin sınav itirazı hükümlerine göre yapılır

Sorumluluk sınavından kalırsak ne olur?

Sınavda 50’nin altında kalırsan dersin sorumluluğu devam eder ve sonraki sorumluluk sınavı döneminde yeniden girersin. Ancak sorumlu dersler birikirse risk büyür: yönetmelik, alt sınıflar dahil toplam 6 dersten fazla başarısız dersi olan öğrencinin sınıf tekrar edeceğini söyler (nakil ve geçişten doğan sorumlu dersler bu sayıya katılmaz). Mezuniyet aşamasında başarısız dersi kalan 12. sınıf öğrencisi, daha önce sınıf tekrar ettiyse bir, etmediyse iki öğretim yılı daha sorumluluk sınavlarına girebilir; bunlarda da başarısız olursa okulla ilişiği kesilip açık öğretim lisesine kaydı yapılır.

Sonraki adım

Kısa YolBütünleme sınavı nedir, kimler girebilir? Final yerine geçer mi? Kısa YolTek ders sınavı nedir, kimler girebilir ve başvuru nasıl yapılır?

Kaynaklar ve güncellik

Bu içeriğin editoryal kaynak doğrulaması sürüyor. Bir hata görürsen aşağıdan bildir.

İlk yayın: 21 Ekim 2026

Hazırlanış ve inceleme

Hazırlanış
yol.net ekibi tarafından yapay zekâ destekli araştırmayla hazırlandı; kaynak sayfaları okunarak listelendi.
Kaynak karşılaştırması
Somut bilgiler kaynaklarla otomatik olarak karşılaştırıldı: 21 Ekim 2026. Bu bir insan doğrulaması değildir.
Editör incelemesi
Bekliyor.

Editoryal ilkeler · Kaynak politikası · Hata bildir ve düzeltme